
Veiligheidscultuur gaat over hoe mensen binnen een organisatie met veiligheid omgaan. Het draait om bewustzijn, verantwoordelijkheid nemen en elkaar helpen om veilig te kunnen werken. Het gaat erom dat iedereen risico’s ziet en elkaar durft aan te spreken.
“Wat het lastig kan maken is dat er bijvoorbeeld een streven kan zijn naar bijvoorbeeld een hoge productie èn naar veiligheid. En dat kan elkaar wel eens bijten,” vertelt Kyra van Start2Create. “Of er zijn wel vier, vijf partijen die ergens wat van vinden. Onze methodieken zorgen voor anders denken en met elkaar werken aan oplossingen. Je kan met de tools elke ladder van de safety culture ladder gerichter af. Je leert ook de blinde vlekken eerder kennen en ontdekt hoe je het meer van onderaf kan laten leven.’ Kyra van Leeuwen is organisatiesocioloog en heeft diverse veiligheidscultuurprojecten begeleid.
Ontdek hier hoe buiten de kaders denken kan helpen bij het verhogen van veiligheidsbewustzijn, innovatieve oplossingen en stappen maken op de ladder.
Elke trede op de veiligheidscultuurladder kent eigen uitdagingen.
Hoe het anders kan?
Je brein zit vol automatismen. Bij vernieuwing of verandering is het heel mens-eigen bij de bekende wegen te blijven. De creatief denken methodiek helpt in korte tijd aan nieuwe inzichten. Het voorkomt dat mensen elkaar gaan overtuigen, of dat je elkaar steeds streng moet aanspreken. Elke denkstijl, jong en oud, elke functie kan mee in de tools, die aanzetten tot anders denken.
Ja, al binnen 15 à 20 minuten kan je met elkaar een werkvorm toepassen.
De veiligheidscultuurladder maakt zichtbaar hoe jouw organisatie omgaat met veiligheid. Elke trede laat zien hoe je ervoor staat als organisatie. Elke trede kent zijn eigen uitdagingen. Er schuilen ook meerdere vraagstukken in. Eigenlijk: een hele strategie.
Je ziet ongetwijfeld wat er anders kan. Of beter kan. De uitdaging is alleen: als je vooral vertelt wat er niet goed is en wat er beter moet, dan kan het zijn dat mensen nog niet (echt) aannemen wat je vertelt. Of misschien ervaar je wel weerstand.
Met Start2Create zet daarom o.a. anders denken en begeleidt deelnemers naar nieuwe inzichten en laat hen zelf uitkomsten bedenken die voor de organisatie kunnen werken.
Uitkomsten uit sessies laten zien waar je op de ladder staat en je ziet direct welke praktische stappen je kunt maken. Zo hoeft een aanpak niet altijd van bovenaf opgelegd te worden.
De omgekeerde vraag in een kort overleg is ideaal om dit te doorbreken. In plaats van’ hoe creëren we een veilige werkplek?’ wordt de vraag:
Hoe maken we onze werkzaamheden zo onveilig mogelijk?
Eén heel belangrijke spelregel is: ga voor kwantiteit. Stel elk oordeel even uit en schrijf alles op een groot vel, voor iedereen leesbaar. Dat helpt bij het associëren op elkaars antwoorden. Daag de mensen uit met zo veel mogelijk antwoorden te komen.
En dan is de vraag: wat herken je uit de praktijk? Wat gebeurt er al, in meer of mindere mate? Soms herkent een persoon iets, maar de ander niet. Toch omcirkelen! Ervaring leert dat 50% van de antwoorden minimaal voorkomt in de praktijk.
Let op: je hebt met deze werkvorm alleen de valkuilen. Mensen doen nieuwe inzichten op. Je hebt dus nog wel het vervolg nodig van ‘Ja, EN hoe kunnen we de volgende stap maken?’
De inzichten helpen om van het niveau van pathologisch en reactief naar de hogere niveau’s te werken. Ook blijft het noodzakelijk dergelijke tools toe te passen op de hoogste tree van de veiligheidscultuur ladder, om blinde vlekken in de gaten te houden en te voorkomen dat je (ongemerkt) stappen terug zet. Met de omgekeerde vraag kun je een actuele checklist bijhouden.
NB: Antwoorden kunnen verschillen per team en per afdeling.
Ben je veiligheidskundige en wil je je vaardigheden versterken en werkvormen uitbreiden? De zesdaagse opleiding tot facilitator biedt:
Wat doen jullie dan wel?
Wil je weten of de opleiding iets is voor jou als veiligheidskundige? Of zoek je begeleiding voor je organisatie? Laat je vraag hierachter en Kyra of Etienne neemt contact met je op.