Een slechtnieuwsgesprek voeren
Een slechtnieuwsgesprek voeren? Vergeet de hamburger methode en ontdek wat wel werkt.Hoe voer ik een slechtnieuwsgesprek?
Slecht nieuws brengen aan een ander moet soms gewoon gebeuren, maar hoe voer je een slechtnieuwsgesprek?
In dit artikel lees je niet alleen over gesprekstechnieken. Ook stap je in de wereld van het brein.
Spoiler alert: begin direct met het slechte nieuws.
Waarom en met welke gesprekstechnieken dan? Lees het hier.
1) Ken jouw valkuilen bij een slechtnieuwsgesprek
Waarschijnlijk denk je al aan goed voorbereiden (zoals de inhoud en de onderbouwing en een comfortabele setting. Toch is er nog een element dat belangrijk is in de voorbereiding:
Ken je eigen valkuilen in gespreksvoering.
De voorbereiding is dus niet zozeer het gesprek vooraf uittekenen. Het zit hem in de kennis van je eigen fight, flight, freeze en fawn reacties.
Weten hoe je zelf rustig kan blijven in een oncomfortabele setting kan voorkomen dat jouw stressbrein het overneemt.
Ontdek jouw denkstijl
2) De inleiding bij een slechtnieuwsgesprek
Geef direct aan dat je vervelend nieuws hebt. Bijvoorbeeld: “Ik wil iets belangrijks met je bespreken dat moeilijk kan zijn om te horen.” Of gewoon: “Er is slecht nieuws dat ik met je te delen heb.”
Laat vervolgens even een pauze vallen van enkele seconden. Dat geeft de ander tijd zich voor te bereiden. In die stilte maakt het brein ook oxytocine aan: het stofje dat kalmerend werkt. De ander heeft als het ware de tijd om zichzelf even een knuffel te geven om vervolgens het slechte nieuws te incasseren.
Nu kun je aanvullende informatie geven. Ook is na de inleiding van een slechtnieuwsgesprek aan te raden je woorden zorgvuldig te kiezen.
“Ik begrijp dat dit nieuws veel impact kan hebben, en daarom wil ik het zo zorgvuldig mogelijk met je bespreken.”
3) Schrap de hamburger methode.
De hamburger methode kenmerkt zich door eerst iets positiefs te zeggen (een compliment bijvoorbeeld), daarna kritische feedback, daarna weer iets positiefs. Inmiddels blijkt: de methode is achterhaald.
Ieders brein kan een beperkt aantal eenheden verwerken. Te vergelijken met een computer: +/- 15 miljoen bits per seconde gaan er door je brein. Je registreert er 40 à 60. Je onthoudt er… 4.
Daarbij komt ook dat een slechtnieuwsgesprek vaak stress of emoties teweeg kan brengen. Je bandbreedte ‘versmalt’. Je creativiteit en vooruitdenkend vermogen gaan erop achteruit. Met de hamburger methode komt er te veel op iemand af om goed te verwerken, te onthouden en hier constructief op te reageren.
4) Wees specifiek in een slechtnieuwsgesprek
Zo kan de ontvanger jouw informatie goed blijven verwerken. Als je brede begrippen of omslachtige taal gebruikt, kan dat verwarrend zijn en liggen aannames op de loer. Dit kan weer het stress-systeem verder triggeren. Dus ga bij je zelf na, wat wil ik precies zeggen?
Schrap wollig taalgebruik.
Dat kan wel eens de valkuil zijn als we bewust of onbewust een conflict willen vermijden.
Check!
In een emotionele situatie kan het zijn dat de ander niet alles meteen begrijpt. Zodra het emotionele brein de overhand heeft, is logisch redeneren meer of helemaal uitgeschakeld. Blijf dus checken met wat- en hoe-vragen hoe de ander het gesprek beleeft. Daarmee check je ook je eigen interpretaties.
4) Herken het versnellingssysteem
Het brein kent diverse versnellingssystemen. Ken je de locus coeruleus, oftewel de ‘blauwe stip’, in je brein? Deze plek regelt de afgifte van noradrenaline in je brein.
Bij stress komt deze afgifte in een te hoge versnelling en gaat de amygdala (fight-flight systeem) een grotere rol spelen.
Lees hier het hele artikel
Je herkent dit als iemand een fysieke reactie krijgt (zoals versnelde hartslag, trillen) of een emotionele reactie.
Zodra het emotionele brein ‘aan’ staat, is logische redenering niet meer mogelijk, ontstaat tunnelvisie en versmallen de communicatievaardigheden
In de opleiding tot facilitator leer je diverse technieken en werkvormen om toe te passen in groepen (ook bij weerstand) en in gesprekken.
Ontdek de opleiding tot facilitator
Begeleiding of training aanvragen?
Laat het ons hieronder weten. Dan neemt een van de trainers contact met je op!
Speelde als golfster op de Europese Tour. Studeerde af in organisatiesociologie. Maakte al vroeg kennis met ondernemen en het trainersvak. Fetish voor verbale en non-verbale communicatie.
Sportjournalist van huis uit, met een bak aan ervaring als presentator op radio en televisie. Etienne is een echte ondernemer. Maakt ook zo’n 400 podcasts per jaar.